Column 'De juiste persoon'

Siema Ramdas, docentopleider, trainer en onderzoeker bij LEARN! Academy, deelt in deze column een anekdote uit de training 'Diversiteitssensitief onderwijs'.

03-12-2018 | 10:58

“Maar ben jij dan wel de juiste persoon om deze training te geven? Jij staat hier toch niet neutraal in?” Mijn adem stokt even in mijn keel, en zestien paar ogen richten zich vol verwachting op mij. De training ‘Diversiteitssensitief onderwijs’ die ik aan docenten in het hoger onderwijs geef is net twee uur aan de gang. Om zo ver mogelijk weg te blijven van de lijstjes do’s en don’ts, die juist stereotypering en generalisering in de hand werken, onderzoeken we als groep eerst onze eigen aannames, blinde vlekken en impliciete associaties.

Deze docent, laat ik hem Hendrik noemen, kan niet vermoeden dat ik mezelf inderdaad regelmatig deze vraag stel. Ben ik wel de juiste persoon om deze trainingen te begeleiden? Ik word door mijn Surinaams-Hindoestaanse achtergrond al snel gezien als vertegenwoordiger van de biculturele student. In die hoedanigheid wordt er verwacht dat ik het felbegeerde lijstje met praktische do’s en don’ts eigenlijk wel zou kunnen produceren. Dat een dergelijke lijst slechts een beperkte opvatting van het thema diversiteit zou omvatten (ik weet tenslotte niet hoe het is om te studeren met bijvoorbeeld een functiebeperking) en niet per se leidt tot het verkennen van de eigen aannames en blinde vlekken, doet er dan minder toe. Maar misschien is dat wel weer een aanname van mij.

Terug naar Hendrik en zijn vraag. Je zou bijna kunnen zeggen dat hij een goed punt maakt. Laat bewustwording van je eigen referentiekader nu net een van de trainingsdoelen zijn. In dat opzicht is Hendrik dus al een heel eind. Nu nog de stap van het referentiekader van de ander naar dat van zichzelf. Zijn opmerking biedt me wel de gelegenheid om met de groep het gesprek aan te gaan over het begrip neutraliteit. Als ik dat niet ben, is hij dat dan wel? En ben je ooit neutraal als docent? Uiteindelijk komen Hendrik en ik er wel uit. Of ik de juiste persoon ben voor deze training weet ik eerlijk gezegd nog steeds niet. Maar minder neutraal dan hij? Ik denk het niet."

Deze column is eerder verschenen in Advalvas.

Siema Ramdas 2016drs. Siema Ramdas is docentopleider en trainer bij LEARN! Academy. Naast het begeleiden en coachen van docenten in het hoger onderwijs, doet ze onderzoek naar diversiteit en inclusie op de Vrije Universiteit. Over dit onderwerp geeft ze regelmatig trainingen en workshops, binnen en buiten de VU.
Contact: s.k.k.ramdas@vu.nl

Academische module Diversiteit en inclusie in het hoger onderwijs bij LEARN! Academy
Start: 7 maart 2019

De studentenpopulatie in het hoger onderwijs is divers. Introvert of extravert, allochtoon of autochtoon, man of vrouw, jong of oud, homo of hetero, enzovoorts. Waar komen uw studenten vandaan en hoe beïnvloedt dit hun onderwijservaringen? En vraagt u zich weleens af of alle studenten dezelfde kansen krijgen? In deze module voor docenten in het hoger onderwijs gaat u op zoek naar de antwoorden op deze vragen.
 
Meer informatie en aanmelden kan via de webpagina van de academische module:
Diversiteit en inclusie in het hoger onderwijs