Nascholingsdag klassieke talen

Op vrijdag 15 november 2019 organiseert de VU de jaarlijkse Nascholingsdag klassieke talen in cultureel centrum De Griffioen.
Vanaf 10 september is het volledige programma bekend en kunt u zich inschrijven.

Voor wie?

Docenten klassieke talen.

Doel en resultaat

Na afloop bent u weer up-to-date met betrekking tot het klassieke talenonderwijs. U ontvangt na afloop een certificaat van deelname.

Inhoud en programma

Traditiegetrouw start de dag met een tweetal lezingen. In het middagprogramma heeft u de keuze uit twee van vijf verschillende vakdidactische workshops onder leiding van ervaren docenten. Het materiaal van de lezingen en workshops (ook van degene die u niet volgt) krijgt u aangeboden op een usb-stick.

Lezingen

1.     Lezing Grieks. Plato’s Symposium: verliefd op de vreemde vogel Socrates
dr. Bert van den Berg is universitair docent Antieke Wijsbegeerte aan de Universiteit Leiden

Twee thema’s staan centraal in het Symposium: Eros en de vreemdheid (atopia) van Socrates. Dit roept een aantal vragen op: Wat is er nu precies zo vreemd aan Socrates? Hoe moeten we die vreemdheid duiden? Wat is de relatie tussen de vreemdheid van Socrates en de discussies over de aard van Eros? En, tenslotte, wat moeten we als lezer aan met dit werk? In deze lezing zal ik beargumenteren dat de erotische aantrekkingskracht die Socrates op zijn omgeving uitoefende gelegen was in zijn vreemdheid en dat het Symposium bedoeld is om de lezer, die Socrates niet persoonlijk gekend heeft, die aantrekkingskracht te laten ervaren.

2.       Lezing Latijn. Tempels van taal: Vergilius en enekphrasis
dr. Jörn Soerink is universitair docent Latijn aan de Universiteit Leiden

Zoals alle antieke epen, bevat ook Vergilius' Aeneis een aantal ekphraseis. Twee daarvan maken deel uit van het CE-pensum Latijn 2020: de tempel van Juno (Aen. 1.441-93) en het schild van Aeneas (Aen. 8.626-731). Deze passages zijn onder meer fascinerend omdat de aanwezigheid van zo'n (beeldend) kunstwerk binnen een (talig) kunstwerk onmiddellijk vragen oproept over de relatie tussen deze twee, over de relatie tussen het tekstuele en het visuele medium en over (processen van) creatie en interpretatie. Ik hoop in mijn lezing aannemelijk te maken dat Vergilius' beeldende kunstwerken ons ook veel kunnen vertellen over zijn poëtische kunst.


Workshops

Tijdens de Nascholingsdag Klassieke Talen kunt u deelnemen aan twee van de vijf workshops die worden aangeboden.

1. Vertalen is ‘business as usual’. (Hoe) leren onze leerlingen Latijn vertalen?
drs. Suzanne Luger is vakdidactica GLTC aan de Universiteit van Amsterdam en docente GLTC aan het St. Ignatiusgymnasium te Amsterdam

Hoewel het vertalen van Latijnse (en Griekse) teksten tot de dagelijkse lespraktijk behoort, bestaat er geen geteste methode om leerlingen te leren hoe ze een Latijnse tekst moeten vertalen. De gebruikelijke vertaalstrategieën zijn veelal gericht op een correcte vertaling op woord- en zinsniveau in plaats van het schrijven van een coherente Nederlandse tekst. Zo lijkt soms het doel van de vertaalopdracht, dat de leerling door een vertaling blijk geeft van zijn begrip van de oorspronkelijke tekst, helemaal uit beeld te verdwijnen. In deze workshop presenteert Suzanne Luger de procesgerichte vertaalstrategie die zij in haar onderzoek heeft ontwikkeld. De deelnemers gaan vervolgens zelf met deze strategie aan de slag. Meenemen: woordenboek LA-NL.

2. Ludodidactiek in de klassieke talenles
drs. Laura Arends is docente klassieke talen op het Emmauscollege te Rotterdam


Zoek je een manier om leerlingen meer te motiveren voor de lesstof tijdens de les? Wil je graag dat ze actief aan de slag gaan met de leerstof? In deze workshop laat Laura Arends zien hoe de principes van ludodidactiek hierbij zouden kunnen helpen. Ludodidactiek past de principes die games motiverend maken toe in leersituaties. Dit hoeft zeker niet altijd in digitale vorm te zijn en ook niet per se in een spelvorm. Ze zal laten zien welke principes games en spellen aantrekkelijk maken en hoe deze toepasbaar zijn in de klassieke talenles. Daarnaast komen een aantal voorbeelden aan bod van spelvormen die Laura zelf en anderen al ontwikkeld hebben en is er ruimte om ideeën uit te wisselen, een eigen opzet te maken voor een spel en/of een deel van een spel te spelen.

3.“O heilige Ida met vruchtbare grond, hoezeer beween ik uw val.” De functie van ruimte in de Griekse tragedie
dr. Paul van Uum is docent GLTC aan het Trinitas Gymnasium te Almere en vakdidacticus GLTC aan de Radboud Universiteit Nijmegen


Een literair aspect van klassieke teksten dat in het onderwijs nog weinig aandacht krijgt, is ruimte. Ruimte is echter, evenals bijvoorbeeld tijd en karakterisering, een literaire techniek waarmee verschillende effecten bereikt kunnen worden. Deze workshop biedt een inleiding in het concept, waarna deelnemers zelf de gelegenheid krijgen om functies van ruimte te onderzoeken in de Griekse tragedie. De kennis die bij deze workshop wordt opgedaan, is ook toepasbaar op andere (klassieke en moderne) literaire genres.

De tekstpassages en voorbeelden die in deze workshop gebruikt worden, worden voornamelijk ontleend aan Sophocles’ Ajax en Euripides’ Trojaanse Vrouwen. Ter voorbereiding lezen deelnemers daarom deze twee tragedies (in vertaling).

4. ‘Flipping the Classroom’ bij Klassieke Talen
drs. Otto Gradstein is docent GLTC aan het Stedelijk Gymnasium te Leiden en verantwoordelijk voor het YouTube-kanaal ‘Classica Nova’

Moeilijke teksten beter te behappen maken voor je leerlingen? Je leerlingen zelf hun tempo laten bepalen? In de les alleen datgene behandelen wat je écht belangrijk vindt? Daarbij kan ‘Flipping the Classroom’ een hulpmiddel zijn. In deze workshop bekijken we de mogelijkheden om te ‘flippen’ bij klassieke talen en in het bijzonder hoe video’s met tekstbesprekingen effectief ingezet kunnen worden en wat de valkuilen daarbij zijn. Mogelijk kunnen we samen een steeds groeiende database didactische video’s opzetten (op de USB-stick komt informatie beschikbaar over hoe zelf dit soort video’s te maken).

5. Beeldvormen en verbeelden; een tekenopdracht in de les
drs. Tessa de Leur is lerarenopleider geschiedenis aan de Hogeschool van Amsterdam en onderzoeker aan de Universiteit van Amsterdam

Leerlingen hebben beelden van het verleden in hun hoofd of wij als docenten willen graag dat ze zich iets bij het verleden kunnen voorstellen. Een tekenopdracht kan hierbij helpen. Tijdens deze workshop zullen we nagaan hoe een tekenopdracht leerlingen kan stimuleren een concreet beeld van het verleden te vormen en hoe zo'n opdracht leerlingen tot (historisch) denken kan aanzetten. De workshop is gebaseerd op de resultaten van recent onderzoek in derde klassen havo en vwo.

Contact en informatie

Professionele ontwikkelingvakinhoudelijk en vakdidactisch
Datum en tijdvrijdag 15 november 2019 van 10.00 - 16.00 uur (afsluitende borrel tot 17.00 uur)
PlaatsCultuurcentrum De Griffioen, Amstelveen
Organisatie/ leidingdr. Kokkie van Oeveren
Prijs€ 225,- inclusief koffie/thee, lunch, borrel en usb-stick
Contact en informatieMartijn van der Berg, e.vander.berg@vu.nl  telefoon: 020-598 9240
InschrijvenInschrijven vanaf 10 september 2019